#สื่อสร้างสรรค์ ในมุมมองของ คุณวสันต์ ภัยหลีกลี้ ผู้จัดการกองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์ หมายถึง…
.
“สื่อสร้างสรรค์ คือสื่อที่สร้างสิ่งดีๆ เป็นเรื่องที่สร้างสรรค์ เป็นเรื่องที่ก่อให้เกิดความเข้าใจที่ดี ระหว่างคนในครอบครัว ระหว่างคนในสังคม และช่วยให้คนได้พัฒนาตัวเอง พัฒนาสังคมให้ดียิ่งขึ้น ช่วยส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้และพัฒนา”
….
Q : ความสำคัญของการพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์
.
คุณวสันต์ : การพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์เป็นเรื่องที่สำคัญ ทุกภาคส่วนต้องเข้ามาช่วยขับเคลื่อน งานการขับเคลื่อนสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์ไม่ใช่งานของฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง การเกิดสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์ จะทำให้เกิดนิเวศสื่อที่ดี ทำให้สังคมมีความฉลาดรู้ในการใช้สื่อมากขึ้น ขยายความคำว่า “นิเวศสื่อที่ดี” คือระบบการสื่อสารในเชิงของสิ่งแวดล้อม ความสัมพันธ์ในการสื่อสารในสังคม นิเวศสื่ออาจเกี่ยวพันกับหลายส่วน ทั้งส่วนที่เป็นนโยบาย องค์กรกำกับดูแล ส่วนที่เป็นผู้ผลิตสื่อ ส่วนที่เป็นผู้บริโภคสื่อ ประชาชนโดยทั่วไป นิเวศสื่อที่ดีสังคมควรมีเสรีภาพในการสื่อสารบนพื้นฐานของความรับผิดชอบ ไม่ละเมิดกฏหมายหรือผู้อื่น ส่งเสริมการกำกับกันเองให้เข้มแข็งเพิ่มขึ้น ในส่วนของผู้ผลิตสื่อต้องมีความรับผิดชอบต่อสังคม ไม่เน้นกำไรของตนเองอย่างเดียว โดยไม่ได้พิจารณาถึงความเสียหายที่เกิดขึ้นกับผู้บริโภคหรือสังคม ผู้ผลิตจึงต้องทำสื่อดีๆ สื่อที่สร้างสรรค์ออกมา
.
ในส่วนของช่องทางการสื่อสาร เราอยากเห็นการเข้าถึงการสื่อสารที่มากพอ เพื่อไม่ให้เกิดความเลื่อมล้ำของการสื่อสารในบางพื้นที่ ฉะนั้น นิเวศสื่อที่ดีสำหรับเชิงการเข้าถึงหรือในแง่ของช่องทาง มันควรจะครอบคลุมได้ทั่วถึง ส่วนด้านผู้บริโภค สิ่งสำคัญคือผู้บริโภคเองต้องมีทักษะการใช้สื่อให้เกิดประโยชน์ต่อตนเอง ต่อสังคม มีความรู้เท่าทันสื่อ ฉลาดในการใช้สื่อให้เกิดประโยชน์ ซึ่งการมีทักษะความรู้เท่าทันสื่อ การบริโภคสื่อโดยร่วม มันก็จะเป็นไปอย่างสร้างสรรค์
….
Q : การเกิดสื่อสร้างสรรค์ สามารถมีบทบาทช่วยลด Fake News ได้อย่างไร
.
คุณวสันต์ : ปัจจุบัน Fake News มีเยอะในโลกออนไลน์ เพราะทุกคนสามารถเป็นสื่อเองได้ ดังนั้นการสื่อสารก็อาจมีคนที่ทำข่าวปลอม หรือสื่อที่ไม่ถูกต้อง ไม่ใช่เรื่องจริงออกไป หากผู้บริโภคไม่มีรู้จักการแยกแยะ วิเคราะห์ ก็จะคิดว่าเป็นเรื่องจริง แล้วส่งต่อหรือไปขยาย ก็ยิ่งจะทำให้เกิด Fake News แพร่ขยายออกไปได้เยอะ แต่ถ้าเรามีสื่อสร้างสรรค์ มีสื่อดีเยอะๆ อย่างน้อยก็มีต้นแบบและแบบอย่างให้คนได้เรียนรู้จากสื่อที่สร้างสรรค์เหล่านี้ ในขณะเดียวกันต้องพัฒนาในกระบวนการรู้เท่าทันสื่อ (Media Literacy) มีทักษะในเรื่องของการแยกแยะ วิเคราะห์ มีความฉลาดในการใช้สื่อ โอกาสที่ข่าวลวง ข่าวปลอม จะขยายน้อยลง
.
คุณวสันต์ : ผู้ผลิตเองก็ต้องมีจริยธรรม ต้องตรวจสอบข้อมูลข่าวสาร สำหรับ “สื่อมืออาชีพ” ความเป็นมืออาชีพสำคัญมากในเรื่องของการมีจริยธรรม ต้องเป็นที่อ้างอิงได้ คนทั่วไปรับข่าวสารจากสื่อที่มีความน่าเชื่อถือ
.
ส่วนคนทั่วไปต้องมีสติ คิด วิเคราะห์ แยกแยะ
“ต้องคิดก่อนแชร์ ต้องชัวร์ก่อนแชร์”
.